Debat: helpt dawah tegen extremisme of is het juist onderdeel van het probleem?

Door Carel Brendel, 23 juni 2016

Image520De trouwe lezers van mijn blog kennen ongetwijfeld De Middenweg in Rotterdam, een centrum voor dawah (islamitische missie) activiteiten van de Moslim Broederschap. In december 2014 doopte ik het gebouw om tot Nieuwsuur-Moskee, nadat redacteur Jan Eikelboom uitgerekend dit gebouw uitkoos voor een reportage over de stemming onder “gewone moslims”.

Morgenavond breng ik zelf een bezoek aan De Middenweg. Na een lichte aarzeling aanvaardde ik een uitnodiging van de bekende bekeerling en islamitische spreker Nourdeen Wildeman om met hem in debat te gaan. Ik ga op bezoek bij mijn politieke tegenstanders, maar het gaat wel over een serieus onderwerp, waar beleidsmakers in diverse westerse landen mee worstelen sinds de aanslagen van 11 september en de moord op Theo van Gogh: vormt de “gematigde” dawah een gepast antwoord op het extremisme van de jihadisten?

Wildeman is er van overtuigd dat zijn stroming kan bijdragen aan de beteugeling van het extremisme. Ongetwijfeld zal hij met serieuze argumenten komen om zijn stelling kracht bij te zetten. Zelf ben ik bang dat de balans naar de andere kant doorslaat. Centra als De Middenweg kunnen mensen afhouden van de jihadgang, maar tegelijkertijd vergroot de politieke islam (Moslimbroeders en salafisme) de kweekvijver waaruit de jihadisten kunnen vissen.
De derde deelnemer aan het debat – onderdeel van een reeks bijeenkomsten van het Contactorgaan Moslim en Overheid – is Marianne Vorthoren van de Rotterdamse moskeekoepel SPIOR. Als dagvoorzitter fungeert imam Yassin Elforkani.

Debatteren over de voorzitter is niet de opzet van deze avonden en dat is een beetje jammer. Elforkani speelt namelijk zelf een interessante rol rond dit thema. Na 2004 maakte hij opgang in Amsterdam-Slotervaart als welbespraakte imam die een tegenwicht zou kunnen bieden tegen het radicalisme van door de Hofstadgroep aangestoken jongeren. Als oud-voorzitter van Europe Trust Nederland, de eigenaar van De Middenweg, speelt hij echter ook een rol in de dawah-beweging. Elforkani was daarnaast een van de eerste Nederlandse moslimleiders die zich in 2013 openlijk uitsprak tegen het polderjihadisme. Opmerkelijk is vooral dat hij in diverse recente interviews stevige kritiek leverde op de islamistische ideologie achter het jihadisme – een trendbreuk met de standaard dooddoeners dat ISIS en Al Qaida “niets met de islam te maken hebben”.

Elforkani figureerde in een recent NRC-artikel over “assertieve” moslimactivisten onder wie Wildeman. Zij beschouwen Elforkani en anderen (Ahmed Marcouch, Ahmed Aboutaleb, Ibrahim Wijbenga en Tofik Dibi) als “huismoslim” en “assimilatieslaaf”. Eerlijk gezegd lijkt mij het wegzetten van andersdenkende moslims die niet voldoen aan het orthodoxe ideaalbeeld, niet bevorderlijk voor de strijd tegen extremisme.

Maar ook zonder rechtstreeks over de dagvoorzitter te spreken blijft er voldoende stof over voor een serieus debat. Morgenavond (24 juni) vanaf 20.00 uur in De Middenweg, Kerdijkstraat 16 in Rotterdam, met inloop vanaf 19.00 uur.