Occupy-beweging oefent aantrekkingskracht uit op complotdenkers

Door Carel Brendel, 15 oktober 2011


In het Occupy-protest heb ik me de afgelopen tijd weinig verdiept. Op het eerste gezicht is het heel sympathiek: een basisbeweging, die in alle wereldsteden demonstreert tegen de misstanden in het internationale bankwezen. Wie heeft er geen aversie tegen het internationale monetaire systeem en de daaraan gekoppelde hebzucht? De weerzin hiertegen is een van de belangrijke motivaties achter de protestbeweging. “De beurskredieten, de bonussen, de hebzucht. Het gaat gewoon door,” aldus Freddie Klifman eerder deze week tegen een NOS-redacteur. Klifman is volgens dit verslag samen met Seth Lievense initiatiefnemer van Occupy Amsterdam.

In de loop van gisteravond werd ik aan het twijfelen gebracht door het getwitter van twee bekende bloggers en journalisten. Bas Paternotte van HP/De Tijd signaleerde een bijdrage over de Joodse bankiersfamilie Rothschild op het forum van Occupy Amsterdam. De financiële crisis zou vooral de schuld zijn van de Rothschild-dynastie. Deze familie zou ‘boven alle wetten staan’ en zou in staat zijn ‘hele landen omver te werpen door financiële druk uit te oefenen. “De hele planeet werkt voor deze mensen.”

President John F. Kennedy zou volgens deze bijdrage gewaarschuwd hebben ‘voor deze mensen’. Kort daarna werd hij vermoord, aldus de Rothschild-kenner. “Abraham Lincoln en andere oudere presidenten zijn ook tegen hen ingegaan. Allemaal zijn ze vermoord.” Kortom, een variant op de klassieke antisemitische complottheorie over almachtige Joodse bankiers. Uiteraard gaat het hier om een eenling op het forum van Occupy Amsterdam. Maar kennelijk kwamen de initiatiefnemers niet op het idee om zijn denkbeelden over samenzwerende bankiers te weerspreken.

Demonstranten met antisemitische uitingen doken eerder op bij een Occupy-manifestatie in Los Angeles. Hier etaleerde een demonstrant een heel verhaal over de Illuminati, een ‘satanische cultus’ van vrijmetselaars en Joodse bankiers, die de regeringen in een wurggreep zouden houden. Ook hier voelde kennelijk niemand de behoefte om deze onfrisse complotdenkers buiten de deur te zetten.

Robert Engel, redacteur van website En dan dit, zette gisteravond de schijnwerpers op Occupy Amsterdam-initiatiefnemer Seth Lievense. Engel diepte op dat Lievense voorman is van de Nederlandse tak van de Zeitgeist Movement, die op haar website de bezettingsacties ruimschoots promoot. Deze beweging is geïnspireerd door de Zeitgeist-trilogie, – ik citeert NRC Next van gisteren – ‘een complotfilm die 11 september aan het christendom en de banken verbindt’. NRC Next: “Sommige deelnemers aan Occupy bezoeken sites als http://niburu.nl en http://nujij.nl met alternatieve waarheden over ionosferen en buitenaards leven.” Uit een eerdere NRC-reportage (18 april) over de Zeitgeist-beweging blijkt dat Lievense optreedt als coördinator van de Nederlandse tak. Idealisme, zweverigheid en complotdenken over de Nieuwe Wereldorde lijken de belangrijkste ingrediënten van deze beweging, die in Nederland als gangmaker van het protest optreedt.

Hoe representatief deze denkers over 11 september-samenzweringen van (Joodse) bankiers voor het gehele protest zijn, weet ik niet. Door de tweets van Paternotte en Engel ben ik echter wel op mijn hoede.